ဖက်ဆစ်တို့အကြောင်း

ဇန်နဝါရီ ၂၃၊ ၂၀၂၆။ သောင်ရင်းသတင်းလွှာ(သူ့အမြင်သူ့အတွေး)

လူသတ်ပွဲမတိုင်ခင် ရက်သတ္တပတ်အလို
————————————————————
ဘဲလ်စ်က လေ ဖီဂါရို နေ့စဥ်သတင်းစာမှာ အခန်းဆက်ဆောင်းပါးတွေရေးနေခဲ့တာပါ။ သူ့ဆောင်းပါးခေါင်းစဥ်ကို “နိုင်ငံခြားသားတွေ ဆန့်ကျင်ကြ”လို့ ဗြောင်ကျကျပဲ ပေးလိုက်ပါတယ်။ဒီဆောင်းပါးကို ပြင်သစ်နဲ့အီတလီကြား ဆက်ဆံရေးမကောင်းတဲ့အချိန်နဲ့ တိုက်တိုက်ဆိုင်ဆိုင် ရေးသားထုတ်ဝေတာဖြစ်ပြီး သူက အီတာလီယံအလုပ်သမားတွေကို ထောက်လှမ်းရေးစပိုင်တွေ ဖြစ်နိုင်ခြေရှိတယ်လို့ စွပ်စွဲရေးသားထားတယ်။ ဒီလူသတ်ပွဲကြီးထဲမှာ စာရေးဆရာကိုယ်တိုင် ပါဝင်ကျုးလွန်သတ်ဖြတ်ခဲ့တဲ့ တာဝန်မရှိပေမယ့် သူ့စာပေအရေးအသားတွေထဲမှာ ပါဝင်နေတဲ့ နိုင်ငံခြားသားမုန်းတီးရေး၊အမျိုးသားရေး အစွန်းရောက်အမြင်တွေကြောင့် ခုလို အဓိကရုဏ်းတွေ ဖြစ်လာတာပါ။ ဘဲလ်စ်ကိုယ်တိုင်လည်း ၁၈၉၀ မှာ သူ့ကိုယ်သူ အမျိုးသားဆိုရှယ်လစ် (ဖက်ဆစ်)တယောက်လို့ ရည်ညွှန်းပြောဆိုခဲ့ပါတယ်။

ဗမာဖက်ဆစ် ထိုင်းဖက်ဆစ်
——————————————-
ဒီကနေ့ ဗမာပြည်မှာ ဖက်ဆစ်တွေ ကျုးလွန်ခဲ့တဲ့ လူမျိုးတုန်းသတ်ဖြတ်မှုကို အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ခုံရုံးမှာ တရားစီရင်နေတုန်းမှာပဲ ထိုင်းနိုင်ငံမှာ သွားရောက်နေထိုင်အခြေချတဲ့ ရွှေ့ပြောင်းဗမာလုပ်သားတွေ၊နိုင်ငံရေးအရ ခိုလှုံနေတဲ့ နိုင်ငံရေးအသိုင်းအဝိုင်းတွေဟာလည်း စိုးရိမ်စိတ်ပူစရာကောင်းတဲ့ အခြေအနေအောက်မှာ ကျရောက်နေပါတယ်။ ထိုင်းမှာ နိုင်ငံခြားသားပေါင်းစုံ လွတ်လွတ်လပ်လပ်သွားလာနေထိုင်ကြပေမယ့် ဗမာပြည်သားတွေကို အထူးပစ်မှတ်ထား တိုက်ခိုက်နေတာမျိုးတွေကို တွေ့နေရပါတယ်။ ဒါဟာ ထိုင်းမဘသ နှုတ်ခမ်းမွှေးတို့အဖွဲ့ရဲ့ နိုင်ငံရေးအာဂျင်ဒါသက်သက်ပဲ မဟုတ်ပါဘူး။ထေရဝါဒနိုင်ငံတွေလို့ သတ်မှတ်ခြင်းခံထားရတဲ့ ဗမာ၊ထိုင်းနဲ့ သီရိလင်္ကာနိုင်ငံတွေမှာ ထကြွသောင်းကျန်းနေတဲ့ မဘသလှုပ်ရှားမှု ( Religious Fundamentalists) ရဲ့ သက်ရောက်မှုတွေ၊ပူးပေါင်းကြံစည်မှုတွေ၊လောင်မီးကူးစက် ပြန့်ပွားမှုတွေကြောင့်လို့ ယူဆရပါတယ်။ မြန်မာအစွန်းရောက် ပေါက်ကိုယ်တော်နဲ့ ထိုင်းအစွန်းရောက် နှုတ်ခမ်းမွှေးတို့ တွေ့ပြီးနောက်ပိုင်း ခုလို ဗမာဆန့်ကျင်ရေးပိုအားကောင်းလာတာဟာ ဒီမိုကရေစီကိုမလိုလားတဲ့ စစ်အုပ်စုနှစ်ခု ( ထိုင်းနဲ့ဗမာ) ရဲ့ နောက်ကွယ်က အားပေးအားမြှောက်ပြုမှုတွေ ပါဝင်နေပုံရတယ်လို့ သုံးသပ်ရပါလိမ့်မယ်။

ဖက်ဆစ်တို့အကြောင်း
——————————

၁၈၉၃ ခုနှစ်။ပြင်သစ်ပြည်တောင်ပိုင်း။အော်စီတာနီးယားဒေသ၊အီဂင်မာ့လူ့အဖွဲ့အစည်း။ ၁၉ ရာစုနှောင်းပိုင်းကာလမှာ မြေထဲပင်လယ်ကမ်းခြေမှာနေတဲ့ ပြင်သစ်ဆားချက်သမားတွေဟာ စက်ပစ္စည်းကိရိယာတွေ မသုံးစွဲနိုင်ကြသေးပါဘူး။ဆားတွေကို လူအင်အားနဲ့ သယ်ပိုးရတဲ့အလုပ်ဟာ အင်မတန် ပင်ပန်းကြမ်းတမ်းတဲ့ ကိစ္စပါ။ မီးလိုတောက်လောင်ပူပြင်းနေတဲ့ သြဂတ်စ်လနေရောင်အောက်မှာ အလုပ်သမားတွေဟာ လေးလံလှတဲ့ ဆားအိတ်ကြီးတွေကို သယ်ပိုးရင်း ပျဥ်ပြားခင်းထားတဲ့ ကုန်းဘောင်တလျောက်တက်ကာ အမြင့်ဆုံးဆားပုံကြီးရဲ့ ထိပ်ဆုံးအထိ ခက်ခက်ခဲခဲ တင်ပေးနေကြရတာပါ။ ဒီအလုပ်ဟာ သူ့ရာသီနဲ့သူလုပ်ရတာဆိုတော့ ဆင်းရဲတဲ့ပျံကျအလုပ်သမားတွေသာ မလွှဲမရှောင်သာ ရွေးချယ်လုပ်ကိုင်ကြပါတယ်။ပြင်သစ်နိုင်ငံမှာ အလုပ်သမားမလုံလောက်တော့ ဒီအလုပ်ကို ရွှေ့ပြောင်းအီတာလီယံတွေ အများဆုံးလာလုပ်ကြပါတယ်။

၁၈၉၃ သြဂတ်စ် ၁၆ ရက်နေ့
——————————————-
အီဂင်မာ့လူ့အဖွဲ့အစည်းရဲ့ဆားချက်မြေမှာ အတည်ပြုလို့မရတဲ့ ကောလဟလတွေ ပြန့်နှံ့လာခဲ့ပါတယ်။အီတာလီယံတွေက ပြင်သစ်အလုပ်သမား(၃)ယောက်ကို သတ်ပစ်လိုက်တယ်ဆိုတဲ့ ကောလဟလတွေဖြစ်ပြီး ဒီပြဿနာရဲ့မီးပွားဟာ ကံမကောင်းအကြောင်းမလှတဲ့ အီတာလီယံရွှေ့ပြောင်းအလုပ်သမားတွေကို ဆန့်ကျင်တဲ့ လူသတ်ပွဲကြီးဆီကို ဦးတည်လောင်ကျွမ်းခဲ့ပါတော့တယ်။

နောက်တနေ့မနက်
—————————-
ရဲတွေက ဘူတာရုံကို ဦးတည်နေတဲ့ အလုပ်သွားမယ့် အီတာလီယံတွေကို စောင့်ကြပ်ပေးခဲ့ပါသေးတယ်။ဒါပေမယ့် လမ်းပေါ်မှာ ပြင်သစ်လူမျိုးတွေတိုက်ခိုက်လို့ အီတာလီယံတွေ အပြင်းအထန် ထိခိုက်ခဲ့ကြရတယ်။အလုပ်သွားတဲ့လမ်းကြောင်းပေါ်မှာ အနည်းဆုံး အီတာလီယံ ခြောက်ယောက်သေပြီး အခြားနေရာမှာ နှစ်ယောက်သေကာ အမြောက်အများ ဒဏ်ရာရကြပါတယ်။ နောက်ဆုံးမှာ ရွှေ့ပြောင်းအလုပ်သမားတွေဟာ ဒေသတွင်းမှာ နာမည်ကြီးတဲ့ အလယ်ခေတ် ခံတပ်ဟောင်းကြီးထဲ ပြေးဝင်ပုန်းခိုခဲ့ကြပါတယ်။နောက်နှစ်ရက်အတွင်း ဆားချက်မြေမှာ လူမသိသူမသိသတ်ဖြတ်ခံရတဲ့ အီတာလီယံအရေအတွက် ဘယ်လောက်များသလဲဆိုတာ ဘယ်သူမှ အတိအကျမပြောနိုင်ကြပါဘူး။ ပြင်သစ်အလုပ်သမားတွေနဲ့ ရွှေ့ပြောင်းအလုပ်သမားတွေကြားက ရန်ပွဲတွေဟာ ဖြစ်လေ့ဖြစ်ထရှိခဲ့ပေမယ့် လူသေရလောက်တဲ့အထိ ဖြစ်ခဲ့တာမရှိပါဘူး။အခုလို အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှုတွေရဲ့ နောက်ကွယ်မှာကြီးမားတဲ့အကြောင်းရင်းကိစ္စတခုရှိနေခဲ့ပါတယ်။


ဘရီနိုက်က လေ ဂျာဒင်း
————————————-
၁၈၉၀ ခုနှစ်မှာ ပြင်သစ်စာရေးဆရာ မောရစ် ဘဲလ်စ်ဆိုသူက ဘရီနိုက်က လေ ဂျာဒင်း ဆိုတဲ့စာအုပ်ကို ထုတ်ဝေခဲ့ပါတယ်။ဒီစာအုပ်ထဲမှာ အလယ်ခေတ်ခံတပ်ဟောင်းကြီးကို အကြောင်းပြုပြီး ပြင်သစ်သူရဲကောင်း ” ဘရီနိုက်က လေ ဂျာဒင်း”ကို တခမ်းတနားဖွဲ့နွဲ့ရေးသားထားပါတယ်။ ဒီသူရဲကောင်းဟာ ခံတပ်ရဲတိုက်ကြီးပေါ်က တပြန့်တပြောမြင်နေရတဲ့ ပြင်သစ်တောပိုင်းဒေသကို ကာကွယ်ခဲ့တယ်လို့ ဖော်ကျုးထားပါတယ်။ပြင်သစ်မြေဟာ ပြင်သစ်ပြည်သူတွေရဲ့ အပိုင်သာဖြစ်ပြီး တမြေခြားကဝင်ရောက်လာတဲ့ နိုင်ငံခြားသားအလုပ်သမားတွေနဲ့ ဘာမှမသက်ဆိုင်ဘူးလို့ အမျိုးသားအစွန်းရောက်အမြင်နဲ့ ရေးသားခဲ့ပါတယ်။

မောရစ်ဘဲလ်စ်ရဲ့ အယူအဆ
——————————————-
သူဟာ လစ်ဘရယ်ဝါဒနဲ့ ဒီမိုကရက်တစ်အမြင်ကို ငြင်းပယ်ပြီး ပြင်သစ်မဟာဖိုဝါဒ အကျိုးစီးပွားကို ထင်ဟပ်ဖော်ပြတဲ့ အယူအဆကို ကိုင်စွဲထားပါတယ်။သူဟာ ဖက်ဆစ်ဝါဒ စတင်တည်ထောင်သူတွေထဲမှာ တဦးအပါအဝင်ဖြစ်ပြီး လူသားတွေရဲ့ မသိစိတ်ထဲမှာ ကိန်းအောင်းနေတဲ့ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ခံစားချက်တွေကို ပွင့်အန်လာအောင် အနုပညာနဲ့ ဆွထုတ်ပေးခဲ့သူလည်းဖြစ်ပါတယ်။ လူတွေရဲ့ အပြုအမူတွေကို မြုပ်ကွယ်နေတဲ့ ဒဏ္ဍာရီပုံပြင်တွေနဲ့ ချိတ်ဆက်ပြီး တဖက်သက်အမျိုးသားရေးအမြင်ကို စာပေအရေးအသားနဲ့ တည်ဆောက်လိုက်တာပဲ ဖြစ်တယ်။

ဘဲလ်စ်ရဲ့ နောက်ခံသမိုင်း
—————————————
ဘဲလ်စ်ဆိုတဲ့သူဟာ စာရေးဆရာသက်သက်မဟုတ်ဘူး။၁၈၈၉ ခုနှစ်မှာ ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘူလန်ဂါရဲ့ ပါတီမှာ သူက နောက်လိုက်အဖြစ် နန်စီအရှေ့ပိုင်းမဲဆန္ဒနယ်အတွက် ပါလီမန်ရွေးကောက်ပွဲဝင်ခဲ့တဲ့သူဖြစ်တယ်။ ဘဲလ်စ်အနေနဲ့ နန်စီမြို့ခံတွေရဲ့ ဂျုးမုန်းတီးရေးအမြင်ကို အသုံးချပြီး မဲဆွယ်ခဲ့သူဖြစ်ပါတယ်။ ဘဲလ်စ်အတွက်တော့ အမျိုးသားရေးဝါဒသာ အရာရာတိုင်းအတွက် အဖြေဖြစ်တယ်လို့ ခံယူထားတာဖြစ်တယ်။

လူသတ်ပွဲမတိုင်ခင် ရက်သတ္တပတ်အလို
————————————————————
ဘဲလ်စ်က လေ ဖီဂါရို နေ့စဥ်သတင်းစာမှာ အခန်းဆက်ဆောင်းပါးတွေရေးနေခဲ့တာပါ။ သူ့ဆောင်းပါးခေါင်းစဥ်ကို “နိုင်ငံခြားသားတွေ ဆန့်ကျင်ကြ”လို့ ဗြောင်ကျကျပဲ ပေးလိုက်ပါတယ်။ဒီဆောင်းပါးကို ပြင်သစ်နဲ့အီတလီကြား ဆက်ဆံရေးမကောင်းတဲ့အချိန်နဲ့ တိုက်တိုက်ဆိုင်ဆိုင် ရေးသားထုတ်ဝေတာဖြစ်ပြီး သူက အီတာလီယံအလုပ်သမားတွေကို ထောက်လှမ်းရေးစပိုင်တွေ ဖြစ်နိုင်ခြေရှိတယ်လို့ စွပ်စွဲရေးသားထားတယ်။ ဒီလူသတ်ပွဲကြီးထဲမှာ စာရေးဆရာကိုယ်တိုင် ပါဝင်ကျုးလွန်သတ်ဖြတ်ခဲ့တဲ့ တာဝန်မရှိပေမယ့် သူ့စာပေအရေးအသားတွေထဲမှာ ပါဝင်နေတဲ့ နိုင်ငံခြားသားမုန်းတီးရေး၊အမျိုးသားရေး အစွန်းရောက်အမြင်တွေကြောင့် ခုလို အဓိကရုဏ်းတွေ ဖြစ်လာတာပါ။ ဘဲလ်စ်ကိုယ်တိုင်လည်း ၁၈၉၀ မှာ သူ့ကိုယ်သူ အမျိုးသားဆိုရှယ်လစ် (ဖက်ဆစ်)တယောက်လို့ ရည်ညွှန်းပြောဆိုခဲ့ပါတယ်။

ဗမာဖက်ဆစ် ထိုင်းဖက်ဆစ်
——————————————-
ဒီကနေ့ ဗမာပြည်မှာ ဖက်ဆစ်တွေ ကျုးလွန်ခဲ့တဲ့ လူမျိုးတုန်းသတ်ဖြတ်မှုကို အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ခုံရုံးမှာ တရားစီရင်နေတုန်းမှာပဲ ထိုင်းနိုင်ငံမှာ သွားရောက်နေထိုင်အခြေချတဲ့ ရွှေ့ပြောင်းဗမာလုပ်သားတွေ၊နိုင်ငံရေးအရ ခိုလှုံနေတဲ့ နိုင်ငံရေးအသိုင်းအဝိုင်းတွေဟာလည်း စိုးရိမ်စိတ်ပူစရာကောင်းတဲ့ အခြေအနေအောက်မှာ ကျရောက်နေပါတယ်။ ထိုင်းမှာ နိုင်ငံခြားသားပေါင်းစုံ လွတ်လွတ်လပ်လပ်သွားလာနေထိုင်ကြပေမယ့် ဗမာပြည်သားတွေကို အထူးပစ်မှတ်ထား တိုက်ခိုက်နေတာမျိုးတွေကို တွေ့နေရပါတယ်။ ဒါဟာ ထိုင်းမဘသ နှုတ်ခမ်းမွှေးတို့အဖွဲ့ရဲ့ နိုင်ငံရေးအာဂျင်ဒါသက်သက်ပဲ မဟုတ်ပါဘူး။ထေရဝါဒနိုင်ငံတွေလို့ သတ်မှတ်ခြင်းခံထားရတဲ့ ဗမာ၊ထိုင်းနဲ့ သီရိလင်္ကာနိုင်ငံတွေမှာ ထကြွသောင်းကျန်းနေတဲ့ မဘသလှုပ်ရှားမှု ( Religious Fundamentalists) ရဲ့ သက်ရောက်မှုတွေ၊ပူးပေါင်းကြံစည်မှုတွေ၊လောင်မီးကူးစက် ပြန့်ပွားမှုတွေကြောင့်လို့ ယူဆရပါတယ်။ မြန်မာအစွန်းရောက် ပေါက်ကိုယ်တော်နဲ့ ထိုင်းအစွန်းရောက် နှုတ်ခမ်းမွှေးတို့ တွေ့ပြီးနောက်ပိုင်း ခုလို ဗမာဆန့်ကျင်ရေးပိုအားကောင်းလာတာဟာ ဒီမိုကရေစီကိုမလိုလားတဲ့ စစ်အုပ်စုနှစ်ခု ( ထိုင်းနဲ့ဗမာ) ရဲ့ နောက်ကွယ်က အားပေးအားမြှောက်ပြုမှုတွေ ပါဝင်နေပုံရတယ်လို့ သုံးသပ်ရပါလိမ့်မယ်။

ဗမာတွေကို တိုက်တွန်းချင်
—————————————-
ဒီကနေ့ ထိုင်းရောက် ဗမာတွေကြားထဲ အချင်းချင်းအပြစ်ဖို့သံ၊ကဲ့ရဲ့ ရှုတ်ချသံ၊ ပြစ်တင်ဆဲဆိုသံတွေ ထွက်လာတာကို တွေ့ရပါတယ်။ထိုင်း အစိုးရနဲ့ ပြေလည်ပြီး ဗမာတွေဟာ ဂုဏ်သိက္ခာနဲ့အညီနေထိုင်နေတယ်ဆိုတဲ့ ပြကွက်တွေကို ပြသနေကြတာလည်း တွေ့နေရတယ်။ ဒီနေရာမှာ ကျနော်တို့ အားလုံး အမြင်ရှင်းဖို့လိုတယ်။နိုင်ငံရေးအမြင် မချို့တဲ့ဖို့လိုတယ်။ရွှေ့ပြောင်းနေထိုင်သူတွေဟာ နိုင်ငံသားအခွင့်အရေးအပြည့်အဝမရကြသူတွေဖြစ်နေကြပေမယ့် လူသားတွေဖြစ်တယ်၊အခြေခံ လူ့အခွင့်အရေးတွေ အပြည့်အဝရဖို့လိုအပ်တယ်။ ဒီတော့ ကျနော်တို့က ရွှေ့ပြောင်းလုပ်သားတွေကို လူ့အခွင့်အရေးရှုထောင့် ၊လူသားချင်းစာနာတဲ့ရှုထောင့်က ပိုကြည့်ဖို့လိုတယ်။ ရန်သူနှပ်ကြောင်းပေးနေတဲ့ လမ်းပေါ် လိုက်လျှောက်ပြီး ဘဝတူခိုလှုံသူအချင်းချင်း ဖိနှိပ်တာရော ထိုင်းနိုင်ငံသားတွေနဲ့ ပဋိပက္ခဖြစ်တာရော လုပ်လို့မရပါဘူး။ ထိုင်း-ဗမာ ချစ်ကြည်ရေးတိုးပွားလာအောင် ထိုင်းလူ့အခွင့်အရေးအဖွဲ့တွေ၊တိုးတက်တဲ့ ထိုင်းနိုင်ငံရေးအင်အားစုတွေနဲ့ ပိုပြီး လက်တွဲပူးပေါင်းဖို့လိုပါတယ်။ လူမှုတရားမျှတရေးအလံကို ရဲရဲတင်းတင်းလွှင့်ပြီး ဗမာဖက်ဆစ်၊ထိုင်းဖက်ဆစ်၊ အာရှတိုက်ကြီးတခုလုံးက ဖက်ဆစ်တွေကို ပြတ်ပြတ်သားသားဆန့်ကျင်ကြစို့လို့ တိုက်တွန်းလိုက်ချင်ပါတယ်။

ကျော်ကိုကို
၂၃ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၆

Ref- A very short Introduction: Fascism

By admin

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

No widgets found. Go to Widget page and add the widget in Offcanvas Sidebar Widget Area.